De bezuinigingen op sociale zekerheid zijn door het kabinet-Jetten geschrapt, als handreiking aan PRO om tot een meerderheid in de Tweede Kamer te komen. Daarnaast hoopt het kabinet hiermee de vakbonden aan tafel te krijgen. De werkende klasse kan trots zijn op haar acties, die het kabinet tot het schrappen dwongen. Maar we kunnen geen enkel vertrouwen hebben in het kabinet-Jetten.
Het schrappen van de bezuinigingen als geste aan PRO en de vakbonden, is een overwinning van de werkende klasse in Nederland. De stakingsacties in de havens, het openbaar vervoer, Heineken, de ziekenhuizen, de metaalsector, enz. hebben de heersende klasse en het kabinet-Jetten onder druk gezet. We kunnen oprecht trots zijn dat deze slag gewonnen is.
Om als minderheidskabinet een meerderheid te krijgen, zoeken Jetten en co. steun bij PRO, dat het schrappen van de bezuinigingen op de WIA en WW eiste om hun steun te geven. Nu lijken ze die concessie te geven, terwijl ze gelijktijdig een fiscale concessie over Box 3 geven aan de rechtse partijen in het parlement.
We moeten echter duidelijk zijn: we vieren de overwinning van de slag, maar de strijd is verre van gestreden. Integendeel! Jetten en co. willen militariseringsplannen doorvoeren en gaan daarvoor geld weghalen bij andere sectoren. De WW en WIA zijn voor nu gered, maar dat betekent niet dat de strijd voorbij is.
Het kabinet-Jetten zal de vakbonden uitnodigen voor overleg in de ‘polder’. Er zal druk komen op de vakbondsleiders om akkoord te gaan met andere bezuinigingen, waarover we zullen horen in de komende periode. In het geval de overleggen op niets uitlopen, zal er via het ‘beperken van de prijsbijstelling’ op onderwijs bezuinigd worden, zo blijkt uit uitgelekte documenten van de coalitie.
Nu is dat iets wat D66 moeilijk aan de achterban kan verkopen, dus ze zullen bereid zijn om de gesprekken met de vakbonden enige tijd door te laten gaan. Langere overleggen creëren een ademruimte, aangezien de bonden geen acties organiseren. Maar D66 is niet de enige partij. Coalitiegenoot VVD daarentegen staat onder druk van een woedende achterban die, opgejut door cultuuroorlog-speeches van de partijleiders zelf, zich tegen iedere deal met het ‘linkse’ PRO verzet. De VVD zal niet akkoord gaan met belastingverhogingen voor de superrijken, als middel om de omvang van de bezuinigingen in te perken.
Dit betekent dat de leiding van de vakbonden extra onder druk komt te staan om mee te werken aan een ‘polderakkoord’, waarmee het kabinet alsnog kan bezuinigen (in wellicht iets mindere mate), maar dan met een goedkeuringsstempel van de bonden. Ze hopen zo het verzet van de werkende klasse te breken.
Het is de taak van de strijdbare vakbondsleden om de leiding onder druk te zetten van onderop, om geen afgezwakt bezuinigingsakkoord met het kabinet te accepteren. We kunnen het kabinet-Jetten namelijk voor geen cent vertrouwen! Het dient de belangen van de ultrarijken, het grote bedrijfsleven en het Nederlands imperialisme; niet die van de Nederlandse arbeiders. Het zal ook zeker niet vrijwillig de militariseringsuitgaven naar beneden brengen.
Overigens steunt PRO ook de militarisering, zij het dat Klaver en co. grote illusies hebben dat deze militarisering kan plaatsvinden zonder bezuinigingen op zorg, onderwijs en sociale zekerheid. Dat betekent dat het kabinet op dat punt nu een meerderheid vindt en dat het hoe dan ook naar nieuwe bezuinigingsopties zal zoeken.
De slag is gewonnen, maar de strijd begint pas net. Onder jongeren begint er een anti-militariseringsstemming op te leven. Waar de FNV-leiding angstvallig vermeed om de kwestie van militarisering te koppelen aan haar verzet tegen de bezuinigingen (deels door hun banden met de leiding van PRO), zien we dat FNV Young&United en de Landelijke Studentenvakbond zich al duidelijk tegen militarisering uitspreken. De demonstratie Stop de Oorlogskoorts van afgelopen zondag (27 september) wist een bescheiden aantal demonstranten op de been te brengen, zo’n 3000 tot 5000, maar was niettemin een van de meest aangevallen en bekritiseerde demo’s door allerlei burgerlijke commentatoren, politici en media, van centrum-links liberaal tot Telegraaf-rechts.
Het is de taak van de strijdbare jongeren en de werkers in de vakbonden om deze twee strijden duidelijk met elkaar te verbinden. We kunnen niet op onze lauweren rusten en denken dat Jetten ‘overtuigd’ is om geen bezuinigingen meer door te voeren. Hij dient het Nederlands kapitalisme en imperialisme, en zal onvermijdelijk met nieuwe plannen komen om te bezuinigingen, om zo de militariseringsplannen door te voeren.
We moeten ons voorbereiden op nieuwe rondes van klassenstrijd in de vakbonden. Maar er is ook politieke strijd nodig. De strijd gaat door om een communistische partij op te bouwen, die nodig is om anti-militaristische en anti-bezuinigingsstrijd te koppelen aan de strijd voor een socialistische wereld, waar we produceren voor menselijke behoefte, niet voor de winsten en oorlogsspelletjes van een kleine ultrarijke minderheid.